Ιχνηλασία, βασικές αρχές.

Σε αυτό το άρθρο θα περιγράψουμε τις βασικές αρχές ιχνηλασίας ανθρώπων. Οι λόγοι που μπορεί κάποιος να θέλει να βρει κάποιον συνάνθρωπό του στο δάσος, είναι προφανείς, όπως η διάσωση ή απλά να ξανασμήξει με το ορειβατικό του γκρουπ.

Η χρόνια ενασχόλησή μου με το βουνό (4×4, ορειβασία, αναρρίχηση κτλ) καθώς και η αγάπη μου για την διάσωση (ορεινή διάσωση, εθελοντής πυροσβέστης κτλ) μου έχουν δώσει κάποια εφόδια τα οποία είναι ιδιαίτερα χρήσιμα σε συνθήκες ανεύρεσης ατόμου που έχει χαθεί και είναι σε κίνδυνο.

Πριν ξεκινήσουμε, μαθαίνουμε οτιδήποτε μπορούμε για το θύμα. Ρωτάμε τους οικείους του, ρωτάμε τα άτομα της ομάδας του (αν υπάρχουν) καθώς επίσης προσπαθούμε να βρούμε φωτογραφίες του ατόμου πριν χαθεί. Αυτές οι πληροφορίες είναι ιδιαίτερα σημαντικές καθώς θα δούμε παρακάτω. Το τελευταίο θα μας βοηθήσει να πάρουμε πληροφορίες ρουχισμού που είναι πολύτιμες. Βλέποντας τον τύπου παπουτσιού σε φωτογραφία, για παράδειγμα, δε χρειάζεται να χάσουμε χρόνο ώστε να αποκλείσουμε ίχνη άλλων ορειβατών 4από το μονοπάτι, άρα δεν χάνουμε χρόνο. Να σημειωθεί ότι από ένα χρονικό διάστημα και ύστερα, ένα έμπειρο μάτι, ξεχωρίζει άνετα τον τύπο και την μάρκα του ελαστικού ενός οχήματος ή ενός υποδήματος.

Ξεκινώντας – βασικές πληροφορίες.

Αφου λάβουμε όλες τις απαραίτητες πληροφορίες (ντύσιμο, τρόφιμα, αν έχει κάποιο νόσημα, πόσες ώρες πριν χάθηκε και άλλα) τις καταγράφουμε όλες σε ένα μπλοκάκι. Το χαρτί και το μολύβι είναι ιδιαίτερα χρήσιμα σε αυτές τις περιπτώσεις καθώς θα κάνουμε σκίτσα για το σχήμα της σολας από τα παπούτσια, θα μετρήσουμε απόσταση βηματισμων και άλλα!

Τα περισσότερα μονοπάτια ξεκινούν πάντα από μια άπλα, ένα άνοιγμα, ή κάποιο σημείο που έχει ελάχιστη βλαστιση καθώς είναι ένα από τα πιο πατημένα σημεία του μονοπατιού. Εκεί υπάρχει μεγάλη περίπτωση να βρούμε τις πρώτες λεπτομέρειες (από τον χώρο εκκίνησης του γκρουπ, δίπλα στο όχημα του θύματος κτλ) για το αν η σόλα έχει φθαρεί, αν υπάρχει κάτι που την διακρίνει, το οποίο θα επιβεβαιώσουμε αργότερα όταν βρούμε ξανά καθαρά ίχνη. Δε θα γίνει αναλυτική αναφορά σε βηματισμούς, σε στοιχεία που ξεχωρίζουμε αν το θύμα είναι άντρας / γυναίκα, αν κουτσαίνει, αν κουβαλάει βάρος, αν τρέχει κτλ.

Όσο βρισκόμαστε μέσα στο δάσος, η μεγαλύτερη δουλειά γίνεται στο έδαφος. Αν βρούμε αρκετά σπασμένα κλαδιά τα οποία υποδεικνύουν την φορά του θύματος, η υπόθεση είναι εύκολη. Αν όμως το θύμα δεν έτρεχε την δεδομένη στιγμή, ή δεν έτυχε να σπάσει κάποια κλαριά στο πέρασμα του, τότε θα περάσουμε πολλές ώρες σκυφτοί. Να σημειωθεί ότι τουλάχιστον στα ελληνικά βουνά, η βλάστηση ποικίλει. Επίσης τα μεγάλα δέντρα, δύσκολα σπάνε τα κλαδιά τους, αντίθετα λυγίζουν. Μικροί θάμνοι, λουλούδια, χορτάρι καθώς κ άλλη μικρή πράσινη βλάστηση, είναι ευπαθής.

Πατημασιές – ίχνη.

Κάτι το οποίο σχεδόν ποτέ δε μπορεί να κρυφτεί, είναι τα ίχνη από τις πατημασιές. Είτε χώμα, είτε χορτάρι, σίγουρα κάποια σημασία μένουν. Υπάρχουν κάποιες περιπτώσεις σε αντίξοες συνθήκες όπου χάνονται γι αυτό ο καιρός πάντα λαμβάνεται υπόψιν. Όσο απαλά και αν πατάει κάποιος, τα μικρά φυτά στο ύψος του γκαζόν, θα τα πατήσει και σίγουρα θα τους δώσει μια κλίση, αν δε τα σπάσει. Αυτή η κλίση είναι εμφανής σε ένα έμπειρο μάτι το οποίο καταλαβαίνει αν το άτομο πατάει ατσούμπαλα, αν έχει χαθεί, αν κοντοστέκεται ή κάνει κάποια άλλη ενέργεια.

Για παράδειγμα μπορεί το θύμα (που πάσχει από διαβήτη) να σταμάτησε για να ουρήσει και όταν βρεθούν τα ίχνη του να επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για το θύμα καθώς τα ουρα του θα αναδύουν την γνωστή φρουτώδη/ γλυκιά μυρωδιά. Εδώ είναι χρήσιμες οι πληροφορίες που συλλέξαμε στο αρχικό στάδιο. Επίσης, όταν το θύμα κάνει ανάβαση σε βραχώδη περιοχή, πέρα του ότι θα επιφέρει αναταράξεις στις μικρές πέτρες της περιοχής, τα ορειβατικά μποτάκια αφήνουν ίχνη πάνω στους βράχους. Το ίδιο κ τα αθλητικά.

Επιπρόσθετα κάθε ορειβάτης χρησιμοποιεί τα ευρέως γνωστά “μπατόν” (ανατρέξτε στην πρώτη φωτογραφία του κειμένου) στις πεζοπορίες του. Πάνω στο μπατόν, ο ιχνηλάτης, μπορεί με λίγη χαρτοταινία ή κάποιο άλλο υλικό, να έχει τις διαστάσεις του μεγέθους της σόλας του θύματος, οπότε σε κάθε εύρημα να το επιβεβαιώνει απλά βάζοντας το μπατόν πάνω από το ίχνος, χωρίς όμως να το αλλοιώνει.

Σε αυτό το σημείο, καταλαβαίνουμε πόσο δύσκολο και κουραστικό είναι να βρίσκουμε ίχνη στο δάσος, ειδικα σε περιοχές με δύσκολο τερέν (terrain). Συνήθως η ομάδα αποτελείται από τουλάχιστον 3 άτομα. Ένας μπροστά και άλλοι δύο, αριστερά και δεξιά, του πλοηγού. Αυτό γίνεται για να ξεκουράζεται ο οδηγός κάθε τόσο από το σκυψιμο καθώς και να έχουν μια γενικότερη εικόνα των βημάτων σε περίπτωση που χαθούν τα ίχνη. Επιπρόσθετα, το μπατόν είναι ιδιαίτερα χρήσιμο στο να δείχνει την κατεύθυνση του θύματος ακόμη και αν υπάρχει μισό ίχνος. Έχουμε πάντα τα μάτια μας και τα αφτιά μας ανοιχτά καθώς η φύση παρέχει σημάδια συνεχώς.

Σημάδια της φύσης.

Μπορεί η δουλειά μας να βρίσκεται στο έδαφος αλλά πρέπει να σηκώνουμε το βλέμμα μας, να έχουμε μια γενική εικόνα καθώς η περιοχή μας μαρτυρά πολλά. Ίσως υπάρχει γκρεμός ή απότομος βράχος, ίσως να υπάρχει ένα άνοιγμα μπροστά μας που θα έχει καλύτερα ίχνη, ίσως υπάρχει κάποιος ήχος από ποτάμι /ρυάκι ή μπορεί να ακούμε τα πουλιά να κράζουν έντονα. Το τελευταίο αποτελεί ένδειξη ότι κάποιος εισβολέας έχει εισέλθει στην περιοχή τους. Μεγαλύτερα ζώα, εγκαταλειπουν την περιοχή όπου εμφανίζεται ο άνθρωπος. Άρα η απουσία ζώων είναι ένα σημάδι, καθώς και η παρατήρηση αυτών να φεύγουν από μια περιοχή. Γύρω από ποτάμια, λίμνες και το υγρό στοιχείο γενικά, υπάρχει αρκετή υγρασία, άρα τα σημάδια είναι πιο διακριτά. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι επίσης να προσέχουμε για ήχους που δεν αντιστοιχούν στ φύση καθώς το θύμα μπορεί να κλαίει ή να φωνάζει / σφυρίζει, όπως ακόμα να ελέγχουμε διάφορες κοιλότητες μήπως το θύμα έχει βρει καταφύγιο εκεί.

Σε αντίθεση με τα σημάδια της φύσης, ένα σημαντικό σημάδι που αφήνουν οι διασώστες είναι μια συνεχής γραμμή από τα μπατόν τους μέχρι το τελευταίο γνωστό ίχνος του θύματος. Αυτό γίνεται σε περίπτωση που δε βρεθεί αλλά ίχνος, να γυρίσουν στο τελευταίο γνωστό σημείο και να ψάξουν ξανά εκτενέστερα.

Φως.

Το φως προφανώς και είναι απαραίτητο αλλά ως ένα βαθμό. Ο χειρότερος φωτισμός είναι αυτός του μεσημεριού, όπου ο ήλιος βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο. Αυτός ο φωτισμός δε δημιουργεί σκιές, άρα δε μπορούμε να διακρίνουμε τις πατημασιές. Για την ακρίβεια, εκείνη η ώρα, κρύβει τα ίχνη. Τα εξαφανίζει. Το ίδιο ίχνος που είναι πασιφανές με ένα φακό κατά τις νυμτερινες ώρες ή κατά τη δύση του ήλιου, την ώρα του μεσημεριού μπορεί να μην φαίνεται ούτε στο ελάχιστο. Όσο ο ήλιος έρχεται κάθετα, τόσο οι σκιές εξαφανίζονται με αποτέλεσμα να χάνουμε τα ίχνη.

Πρόσθετα σημάδια κατά την ιχνηλασία.

Όπως αναφέρθηκε, οι πατημασιές είναι ένα σημαντικότατο κομμάτι στην ιχνηλασία. Αλλά σημάδια είναι τα περιττώματα (στην περίπτωση που το θύμα είναι χαμένο για αρκετές ώρες ή μέρες), αλλά σίγουρα και διάφορα είδη σκουπιδιών όπως :

Γόπες από τσιγάρα

Κάρβουνα από υποδεικνύουν την ύπαρξη εστίας (ανάλογα με την μορφή και την θερμοκρασία της εστίας, μπορούμε να ξέρουμε αν το θύμα είναι κοντά)

Σκουπιδάκια από συσκευασμένα τρόφιμα (από καραμέλες ή μπάρες δημητριακών). Έχει διαφορά η μόλυνση του περιβάλλοντος που κάνουν οι Ελληνες (δυστυχώς) σε αντίθεση με τους ξένους που ξέρουν ότι αν βρουν σκουπίδια θα τα μαζέψουν αλλά ταυτόχρονα θα το δηλώσουν κιόλας στο κοντινότερο σημείο (διασωστικο σημείο, σερίφης της περιοχής, καταφύγιο) διότι μπορεί να σημαίνει ότι καποιος έχει χαθεί.

Κηλίδες αίματος, αν ξέρουμε ότι το θύμα αιμορραγεί.

Οι πιθανότητες να βρούμε κάτι το οποίο “δεν ανήκει” στη φύση είναι μεγάλες.

Εξοπλισμός / τεχνικές ιχνηλασίας.

Ο εξοπλισμός ο οποίος είναι απαραίτητος καθώς και άλλες τεχνικές ιχνηλασίας όπως :

Τα μπατόν τα οποία έχουν πολλαπλή χρήση

Φακός

Νερό και φαγητό διότι είναι άγνωστο πότε θα τελειώσει η διάσωση καθώς και έξτρα υλικά για το θύμα που αγνοείται.

Καθρέφτης (έχει διπλή χρήση. Για σήμα βοήθειας αλλά και για να ρίχνουμε φως στα ίχνη χωρίς να χαλάνε μπαταρίες.)

GPS

Κορδέλα έντονου χρώματος. Αν βρεθούν σημαντικά ίχνη, καρφωνουμε κάποιο κλαδί δίπλα στο ίχνος και πάνω του δένουμε την κορδέλα οπότε η ομάδα διάσωσης που ακολουθεί, να το βρει εύκολα.

Ανεξίτηλο μαρκαδόρο για την χρήση του σε βράχια.

Από θέμα τεχνικών ιχνηλασίας, θα πρέπει να ξέρουμε·:

Τι σημαίνουν τα ίχνη;

Πως ξέρουμε ότι το θύμα τρέχει / βιάζεται;

Πως ξέρουμε αν κινείται εμπρός ή πάει πίσω;

Από ποια στάδια αποτελείται ο βηματισμός και τι σημάδια αφήνει το κάθε στάδιο;

Όλα τα παραπάνω θα αναλυθούν εκτενώς σε νεότερες αναρτήσεις αλλά και σε επιτόπια σεμινάρια σε διάφορες εκδρομές μας!

Τελος, όσο περισσότερο χρόνο περνάει κάποιος στο βουνό, τόσο εξοικειωνεται με τα στοιχεία της φύσης. Η όσφρηση και η ακοή αποκτούν μια εγρήγορση καθώς επίσης και τα μάτια διότι δεν έχουν συνηθίσει να αντιλαμβάνονται λεπτομέρειες που δεν βρίσκονται στις πόλεις. Από κάθε άποψη, η φύση μας κάνει καλό! Καλές ιχνηλασίες !

Κάντε comment, like ή share, αν σας άρεσε και θέλετε να μάθετε παραπάνω!

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

Create a website or blog at WordPress.com

Up ↑

%d bloggers like this: